21.2.08

Hà Nội: Tìm thấy lò nung ngói thế kỷ 17, 18 ở miếu Đồng Cổ

Mới đây, trong khuôn khổ của chương trình kỷ niệm 1000 năm Thăng Long - Hà Nội, các nhà khảo cổ đã tiến hành khai quật khu di tích miếu Đồng Cổ thuộc thôn Nguyên Xá, xã Minh Khai, huyện Từ Liêm.

Bên cạnh việc phát hiện một số dấu tích kiến trúc và di vật của các thời: Hán, Trần, Lê, Nguyễn, đặc biệt lần đầu tiên đã tìm thấy một chiếc lò nung vật liệu ngói còn khá nguyên vẹn mang niên đại thế kỷ 17 - 18.

khai quat


Chiếc lò nung được cấu tạo với một khoang sấy vật liệt ở giữa, hai bên có hai bầu đốt. Phần khoang sấy hình chữ nhật dài 1,8 m - rộng 1,38m - chiều cao còn lại 0,78m. thành lò dày từ 0,85m - 0,1m. Miệng khoang sấy thu nhò dần lên phía trên. Xung quanh chân lò, 4 góc và hai thành bên tạo các rãnh dẫn nhiệt. Bên trong khoang lấp đầy ngói, con kê và mảnh thành lò, đặc biệt với các hàng ngói là sản phẩm của lò nung. Phần bầu đốt có hình phễu tạo thành vòm và thu nhỏ dần ra phía cửa đốt lửa. Cả hai bầu được làm thoải dần về hai phía, nền bầu được khoét sâu tạo vát, dẫn lửa lên nền khoang sấy. Ở vị trí thổi lửa, từ bầu đốt lên khoang sấy mỗi bên được khoét 3 ô hình chữ nhật. Đặc biệt, ở mỗi cửa lò còn thấy rõ dấu vết của đất cháy bịt cửa đốt ủ lò khi đã đủ nhiệt độ cho sản phẩm nung.

Qua nghiên cứu quy mô, cấu trúc cùng các sản phẩm nung, người ta có thể xác định đây là lò nung loại ngói mũi lá, thân hình chữ nhật mỏng màu đỏ sậm. Khi đưa vào lò, ngói được xếp đứng hoặc nằm, giữa những hàng nói là các con kê làm bằng đất ướt, được nặn thành những thỏi dài hoặc dẹt. Trên một số con kê còn thấy vết một mặt ngói đứng và một mặt xếp ngói nằm. Bên trong lò, ngoài các mảnh kê và ngói, dưới đáy khoang sấy còn có hàng đất nung vuông có thể mang tác dụng dẫn nhiệt đều ở khoang sấy.

Các nhà khảo cổ cho biết, những hố khai quật sau khi nghiên cứu và thu thập di vật sẽ được hoàn trả mặt bằng. Riêng với hiện vật lò nung hiếm thấy này, Bảo tàng Hà Nội đã có kế hoạch di dời về kho tạm thời và có phương án bảo quản, phục dựng để phục vụ cho trưng bày sau này.

Chí Thành
Báo Hà Nội Mới